نشوز؛ مصادیق و شیوه‌های برخورد با آن در قرآن کریم

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

چکیده

چکیده   یکی از آفت‌ها و آسیب‌هایی که در عرصه زندگی مشترک ، برای زن و مرد بروز می‌کند و بنیان خانواده را با بحران‌هایی جدی رو به رو می‌سازد، پدیده " نشوز" است. در آیات 34 و 128 سوره مبارکه نساء، ضمن اشاره به این آفت اجتماعی، چگونگی درمان یا رویارویی با آن به تناسب جایگاه و نقشی که هر یک از زن و مرد در فرایند ازدواج دارند، مطرح گردیده است. تفاوت شیوه برخورد با نشوز زن و مرد در آیات یاد شده از جمله مسایل بحث برانگیز و جنجالی است که امروزه مورد نقد یا دست کم پرسش قرار گرفته است. این نوشتار، با هدف پاسخ به این‌گونه نقدها، ضمن اشاره به مطالبی دربار ه چیستی، عوامل، پیامدها و جایگاه نشوز، اساس برخی کاستی‌ها در تفسیرهای صورت گرفته از نشوز را در عدم مرز بندی میان مفهوم و مصداقِ نشوز دیده است، و بر این نکته تأکید دارد که نشوز زن و مرد یک مصداق دارد و تفاوت شیوه برخورد با نشوز زن و مرد با ویژگی‌های زیستی آن دو در ارتباط است. به علاوه با اشاره به دو نوع نگاه در تحلیل مقوله نشوز از سوی عالمان، تلاش خود را بر بیرون کشیدن قرائن و شواهد نگاره دوم از خاطره فرهنگ قرآنی و روایی متمرکز ساخته است.     واژه‌های کلیدی: نشوز، مصادیق نشوز، طلاق، پیامد‌‌‌‌ها، نشوز زن، نشوز مرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Noshuz: the Examples and Methods of confronting it According to the Quran

نویسنده [English]

  • Maryam GHobadi
Assistant professor, at Institute for Humanities and Cultural Studies.
چکیده [English]

One of the downfalls in marriage, which happens for both men and women and leads to serious crisis, is noshuz (recalcitrance). The verses 34 and 128 of Surah al-Nisa’ have dealt with this social problem, suggesting the way of confronting it and proposing the remedy for it consistent with the status and role of each one of men and women in family life. The different remedy proposed in the mentioned verses in facing the noshuz (recalcitrance) of men and women has been open to serious debates that has raised critiques or at least questions concerning them.
In this article the meaning, causes, results and status of noshuz has been discussed and the reason for the flaws seen in various interpretations of these verses have been considered the neglecting in distinguishing between the meaning and the denotation of noshuz. According to this study the noshuz of both men and women are identical and the practical difference in confronting them rises from the living characteristics of each.
In addition, this article, mentioning two different approaches to the issue, has tried to recollect evidence in support of the second approach from the memory of the traditional and Quranic culture.
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • noshuz (recalcitrance)
  • denotation of noshuz
  • divorce
  • consequences
  • man’s noshuz
  • woman’s noshuz